World Day of Audio- Visual Heritage
World Day of Audio-Visual Heritage
ශ්රව්ය හා දෘෂ්ය උරුමය පිළිබඳ ලෝක දිනය (World Day of Audio-Visual Heritage ) සෑම වසරකම ඔක්තෝබර් 27 වන දිනට යෙදී ඇත. පටිගත කරන ලද ශබ්ද සහ ශ්රව්ය දෘෂ්ය නිර්මාණවල වැදගත්කම සහ ඒවා සංරක්ෂණය කිරීමේ අවශ්යතාවය පිළිබඳව ලෝකය දැනුවත් කිරීම සඳහා යුනෙස්කෝවේ මූලිකත්වයෙන් 2005 වර්ෂයේ සිට සෑම වසරකම ඔක්තෝබර් 27 දින ශ්රීලංකාව තුල මෙම දිනය සමරනු ලබයි.
වාර්තාමය උරුම වස්තූන් ලෙස ශ්රව්ය දෘෂ්ය ද්රව්ය මතු පරම්පරාවට ගෙන යමින් අතීතයේ දී සහභාගී විය නොහැකි සිදුවීම් නිරීක්ෂණය කිරීමට හා ශ්රවණය කිරීමට සැලසීමෙන් අපගේ උරුමයන් රැක ගැනීම මෙහි පරමාර්ථයයි . එලෙසම තවදුරටත් කතා කළ නොහැකි අතීතයේ කටහඬවල් ඇසීමට සහ තොරතුරු දැනගැනීමට මෙන්ම විනෝදාස්වාදය ලබා ගනිමින් ලෝකය තේරුම් ගැනීමට සහ අපගේ සෙසු ජීවීන් සමඟ සම්බන්ධ වීමට ඇති ශ්රව්ය දෘෂ්ය අන්තර්ගතයන් පිළිබඳ කරුණු දැන ගැනීමට ශ්රව්ය හා දෘෂ්ය උරුමයන් රැක ගැනීම වැදගත්ය .
ශ්රව්ය හා දෘශ්ය උරුමය සඳහා ලෝක දිනය, ඔක්තෝබර් 27 දින සැමරීමේ මූලික ම අරමුණ වන්නේ ලෝකයේ ඓතිහාසික හා සංස්කෘතික වටිනාකම් සුරැකීමේ වැදගත්කම අවධාරණය කිරීමයි. UNESCO 1980 දී ආරම්භ කළ මෙම දිනය, අපගේ සංස්කෘතික උරුමය නිරීක්ෂණය කිරීමට හා සුරැකීමට ඉහළම ප්රමුඛත්වයක් ලබා දීමේ අරමුණින් සංවිධානය කරයි. ශ්රව්ය හා දෘශ්ය වස්තු, අපගේ සංස්කෘතිය, ඉතිහාසය, සහ වටිනාකම් නිරූපණය කරන නිසා ඒවා විශේෂ වටිනාකමක් දරයි. මේවා, අත්යවශ්ය වාර්තා, චිත්රපට, ගීත, පුවත්පත් සජීවී නිවේදන සහ විවිධ අර්ථවත් ලේඛන වැනි වස්තුන්ගේ එකතුවක් ලෙස හඳුන්වයි.
ශ්රව්ය හා දෘශ්ය වස්තු විශේෂයෙන් අනාගතයට සුරැකිය යුතු බවට කෙරෙන අවධානය ඉතා වැදගත්ය. නමුත් කාලයත් සමඟ, තාක්ෂණය වෙනස්වීම, ආපදා, හෝ අනතුරු නිසා, මෙම වස්තු විනාශ වීමේ අවදානමට ලක්වී තිබේ. විශේෂයෙන් පාරම්පරික වාර්තා හා ශ්රව්ය වස්තු, වසර ගණනාවක් ඉපැරණි නිසා, ක්රමයෙන් වියළීම, කුහර ගැසීම, සහ තාක්ෂණික වශයෙන්ම යල්පැන යාමේ ප්රවණතාවක් දක්වයි.
මේ හේතුව නිසා, ශ්රව්ය හා දෘශ්ය වස්තු සුරැකීම සඳහා විශේෂිත ක්රියාමාර්ග ගෙන යාම වැදගත් වේ. ඒ සඳහා ආයතන හා විශේෂඥයන්, සංරක්ෂණ කාර්ය මණ්ඩලය සහ තාක්ෂණික විසඳුම් සොයා ගැනීමේ වැඩපිළිවෙළවල් ආදිය ක්රියාත්මක කිරීම ඉතා වැදගත්ය ..UNESCO සහ අනෙකුත් ජාත්යන්තර සංවිධාන, ශ්රව්ය හා දෘශ්ය උරුමය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා විශේෂිත ක්රමවේදයන් නිර්මාණය කර ඇත. තාක්ෂණය මඟින් අළුත් ක්රමයන් සමඟ ශබ්ද හා දෘශ්ය තොරතුරු ඩිජිටල් කිරීමට උදව් කරයි. එමගින් එය සුරැකීම සහ අනාගත පරම්පරාවට සම්ප්රේෂණය කිරීමට හැකියාව ඇත.
ශ්රව්ය හා දෘශ්ය උරුමය සඳහා ලෝක දිනයේ වටිනාකම වන්නේ, ඒවායේ සංරක්ෂණය හා සුරැකීම පිළිබඳව දැනුවත් කිරීමට සහ ඒවා සුරැකීමට කැපවූ පුද්ගලයන් හා ආයතන සමඟ එක්වීමේ අවස්ථාවක් ලබා දීමයි. ශ්රව්ය හා දෘශ්ය වස්තු මඟින් ලෝකයේ විවිධ ජන සම්ප්රදාය, සංස්කෘතික වටිනාකම් සහ ඉතිහාසය පිලිඹිබු වේ. මේවා අතරින් වාර්තා, චිත්රපට, ගීත, ආදිය මිනිසාගේ රසවින්දනය වඩ වඩාත් තීව්ර කිරීමට වැදගත්ය .එසේම ශ්රව්ය හා දෘශ්ය වස්තු මඟින් ලෝකයේ විවිධ ජන සම්ප්රදාය, සංස්කෘතික වටිනාකම් සහ ඉතිහාසය පිලිබඳව හැදෑරීමට පුද්ගලයන් අභිප්රේරණය වේ. මේවා අතරට වාර්තා, චිත්රපට, ගීත, පුවත්පත් සජීවී නිවේදන සහ කලා නිර්මාණ ඇතුළත් වේ. විශේෂයෙන් පාරම්පරිකව කාලයත් සමඟ විනාශ වීමේ අවදානමට ලක්වන වස්තු විශාල ප්රමාණයක් ඇති අතර, ඒවා පිලිබඳව හැදෑරීම අතිශය වටී.
මෙම දිනය සැමරීමෙන් ශ්රව්ය හා දෘශ්ය උරුමය සුරැකීම සඳහා වන වස්තු සංරක්ෂණ කාර්යමණ්ඩල, ආයතන, සහ සංවිධාන ආරක්ෂණ ක්රමවේද මෙන්ම තාක්ෂණික විසඳුම් සොයාගැනීමේ වැඩපිළිවෙළ තුළින් විශේෂිත කාර්යභාරය ඉටු කරයි. ඒ නිසා, අනාගත පරපුරට ඒවා පිළිබඳ අවබෝධය ලබා දීමේ මහඟු කාර්යයට මෙම ආයතනය අවස්ථා සලසා දෙයි. ඒ අනුව
ශ්රව්ය හා දෘශ්ය උරුමය සඳහා ලෝක දිනය, ඔක්තෝබර් 27, අපගේ සොබාදහම, සංස්කෘතිය සහ ඉතිහාසය සුරැකීමේ සහ ආරක්ෂා කිරීමේ වැදගත්කමට ප්රබල සැමරුමකි. මෙම දිනය, පාරම්පරික වස්තු විනාශ වීමේ අවදානමෙන් ආරක්ෂා කර, අනාගත පරම්පරාවට ඒවායේ වටිනාකම් සම්ප්රේෂණය කිරීමේ අභිමතය වෙත ගෙන යාමට සමස්ත ලෝකයටම මඟ පාදයි. UNESCO මෙන්ම විවිධ ජාත්යන්තර සහ ජාතික සංවිධාන, ශ්රව්ය හා දෘශ්ය උරුමය ආරක්ෂා කිරීමට එකාබද්ධව කටයුතු කරමින්, ඓතිහාසික වටිනාකම් සුරැකීමේ මඟ පෙන්වයි.
AArticle By:- Bhuddika Chathurangi
Comments
Post a Comment